← กลับคลังแผน

📘 แผนจิตศึกษา: นกพิราบผู้เสียสละ
ระดับชั้น: อ.3 | เวลา: 20 นาที
หมวดหมู่: การอยู่ร่วมกัน
แก่นของเรื่อง: การเสียสละเพื่อส่วนรวม

🎯 เป้าหมายของแผน
1. ระดับต้น ฝึกสติ  การใคร่ครวญ  เคารพคุณค่าตนเองและคนอื่น เห็นความเกี่ยวเนื่องกันอยู่
2. ระดับกลาง - Leading Self   2.1 มีวิจารณญาณเชิงจริยธรรมในการเลือกกระทำสิ่งถูก ช่วยเหลือคนอื่น สิ่งอื่น (ความกรุณา) การไม่ดูดาย และสามารถให้เหตุผลอย่างสมเหตุสมผล

🌱 คุณลักษณะที่มุ่งบ่มเพาะ
#การเสียสละการมีน้ำใจ

1️⃣ ขั้นเตรียมสภาวะจิต (ฝึกโหมดรู้ (สติ) จดจ่อเพื่อการใคร่ครวญ)
ครูและเด็ก ๆ นั่งล้อมวงกล่าวทักทายสวัสดีกันและกัน เด็ก ๆ นอนเป็นปลาดาว (Body Scan) ครูพูด Scan ให้เด็ก ๆ รับรู้กายตั้งแต่หัวจรดเท้า ครูอ่านนิทาน“นกพิราบผู้เสียสละ”เมื่ออ่านจบแล้ว เด็ก ๆ ลุกขึ้นนั่ง ครูนำเด็ก ๆ ทำ Brain Gym (แบบสลับช้าง)ท่าสุนัขจิ้งจอกกับกระต่าย โดยนับเลขจาก 1 ถึง 10

2️⃣ ขั้นกิจกรรม (เพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างตัวเองและสรรพสิ่ง 10–15 นาที)
2.1 ขั้นชง
ครูอ่านนิทาน “นกพิราบผู้เสียสละ”ช่วงที่ Scan และตั้งคำถาม (เพื่อทบทวนการรับข้อมูล)
1) มีตัวละครอะไรบ้าง	
2) เกิดหตุการณ์อะไรขึ้นบ้าง

2.2.1 เชื่อมตนเอง
• คำถามในฐานะคนนอก (ความคิด / ความรู้สึก): เด็ก ๆ คิดและรู้สึกอย่างไร ตอนที่นกพิราบบอกว่า “เราจะปล่อยให้นกเหยี่ยวปากแดงมาครอบครองอาณาจักรท้องฟ้าโดยไม่ชอบธรรมไม่ได้”
• คำถามเพื่อสลับที่ (ความคิด / ความรู้สึก / ตัวละคร): ถ้าเด็ก ๆ เป็นนกพิราบ เด็ก ๆ คิดและรู้สึกอย่างไร ที่นกพิราบเสียสละเพื่อคนอื่น
• เชื่อมโยงประสบการณ์ (อดีต): เด็ก ๆ เคยเสียสละทำอะไรเพื่อคนอื่น เรื่องใดบ้างหรือไม่ เพราะอะไร
• เชื่อมการวิเคราะห์ (ปัจจุบัน): ถ้าทุกคนรู้จักการเสียสละ มีน้ำใจให้กันและกัน เด็ก ๆ คิดว่าจะส่งผลต่อสังคมของเราอย่างไร

2.2.2 เชื่อมกันและกัน
แลกเปลี่ยนความคิด  ความรู้สึก เกิดมุมมองใหม่  มุมมองต่าง  ครูร่วมสนทนาในประเด็นมุมมองที่น่าสนใจ

2.3 ขั้นใช้ (สถานการณ์ซับซ้อนเพื่อการตัดสินใจเชิงจริยธรรมและการนำตนเอง — อนาคต)
1) ถ้าเด็ก ๆ มาถึงโรงเรียน เด็ก ๆ จะทำอะไรบ้าง เพื่อแสดงถึงความเสียสละ ทั้งแรงกาย แรงใจ เพื่อประโยชน์ต่อส่วนรวม 
2) ครูสร้างสถานการณ์ให้เด็ก ๆ ร้อยกำไรข้อมือเพื่อเป็นกำลังใจให้กับผู้เสียสละต่อส่วนรวม

3️⃣ ขั้นจบ
Empower ผ่านการกอด การชื่นชมความตั้งใจ ความพยายาม กล่าวขอบคุณ
ทุกๆการเรียนรู้ ทุกๆความคิด ขอบคุณตนเอง และขอบคุณกันและกัน

✅ การประเมิน
1. ขั้นเตรียมสภาวะจิต สังเกตการณ์จดจ่อ การรู้ตัว การกำกับตนเอง
2. ขั้นกิจกรรม สังเกตการมีส่วนร่วมในกิจกรรม ทั้ง การรับฟัง  การสนทนา การตอบคำถามที่ตรงประเด็น
3. ขั้น Empower สังเกตุการจกจ่อ รู้ตัว การกำกับตนเอง

ผู้สร้างแผน: ศิริธร ศรีหาวัตร
โรงเรียน: โรงเรียนบ้านวังวน
#จิตศึกษา #พัฒนาปัญญาภายใน

นกพิราบผู้เสียสละ

อ.320 นาที

เป้าหมายของแผน

ระดับต้น ฝึกสติ การใคร่ครวญ เคารพคุณค่าตนเองและคนอื่น เห็นความเกี่ยวเนื่องกันอยู่ระดับกลาง - Leading Self 2.1 มีวิจารณญาณเชิงจริยธรรมในการเลือกกระทำสิ่งถูก ช่วยเหลือคนอื่น สิ่งอื่น (ความกรุณา) การไม่ดูดาย และสามารถให้เหตุผลอย่างสมเหตุสมผล

การอยู่ร่วมกัน · การเสียสละเพื่อส่วนรวม

คุณลักษณะที่มุ่งบ่มเพาะ#การเสียสละ การมีน้ำใจ

ผู้สร้าง: ศิริธร ศรีหาวัตร · วันที่สร้าง: 13/10/2026

ขั้นเตรียมสภาวะจิต ฝึกโหมดรู้ (สติ) จดจ่อเพื่อการใคร่ครวญ

ครูและเด็ก ๆ นั่งล้อมวงกล่าวทักทายสวัสดีกันและกัน เด็ก ๆ นอนเป็นปลาดาว (Body Scan) ครูพูด Scan ให้เด็ก ๆ รับรู้กายตั้งแต่หัวจรดเท้า ครูอ่านนิทาน“นกพิราบผู้เสียสละ”เมื่ออ่านจบแล้ว เด็ก ๆ ลุกขึ้นนั่ง ครูนำเด็ก ๆ ทำ Brain Gym (แบบสลับช้าง)ท่าสุนัขจิ้งจอกกับกระต่าย โดยนับเลขจาก 1 ถึง 10

EF · จำเพื่อใช้งานWorking MemoryEF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionSELF · รู้ตนSelf-awareness / Self-concept / IdentitySELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · รู้จักตนเองSelf-awarenessSEL · จัดการตนเองSelf-management

ขั้นกิจกรรม เพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างตัวเองและสรรพสิ่ง 10 – 15 นาที

2.1 ขั้นชง

ครูอ่านนิทาน “นกพิราบผู้เสียสละ”ช่วงที่ Scan และตั้งคำถาม (เพื่อทบทวนการรับข้อมูล)
1) มีตัวละครอะไรบ้าง
2) เกิดหตุการณ์อะไรขึ้นบ้าง

EF · จำเพื่อใช้งานWorking MemoryEF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionEF · ริเริ่มลงมือทำInitiatingSELF · รู้ตนSelf-awareness / Self-concept / IdentitySELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySEL · รู้จักตนเองSelf-awarenessSEL · จัดการตนเองSelf-management

2.2 ขั้นเชื่อม

2.2.1 เชื่อมตนเอง

คำถามในฐานะคนนอกความคิด / ความรู้สึก

เด็ก ๆ คิดและรู้สึกอย่างไร ตอนที่นกพิราบบอกว่า “เราจะปล่อยให้นกเหยี่ยวปากแดงมาครอบครองอาณาจักรท้องฟ้าโดยไม่ชอบธรรมไม่ได้”

EF · ยั้งคิดไตร่ตรองInhibitory ControlEF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · รู้ตนSelf-awareness / Self-concept / IdentitySELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySEL · เข้าใจสังคมSocial AwarenessSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

คำถามเพื่อสลับที่ความคิด / ความรู้สึก / ตัวละคร

ถ้าเด็ก ๆ เป็นนกพิราบ เด็ก ๆ คิดและรู้สึกอย่างไร ที่นกพิราบเสียสละเพื่อคนอื่น

EF · ยั้งคิดไตร่ตรองInhibitory ControlEF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · เข้าใจสังคมSocial AwarenessSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

เชื่อมโยงประสบการณ์อดีต

เด็ก ๆ เคยเสียสละทำอะไรเพื่อคนอื่น เรื่องใดบ้างหรือไม่ เพราะอะไร

EF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ควบคุมอารมณ์Emotional ControlEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySEL · รู้จักตนเองSelf-awarenessSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

เชื่อมการวิเคราะห์ปัจจุบัน

ถ้าทุกคนรู้จักการเสียสละ มีน้ำใจให้กันและกัน เด็ก ๆ คิดว่าจะส่งผลต่อสังคมของเราอย่างไร

EF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringEF · มุ่งเป้าหมายGoal-Directed PersistenceSELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · จัดการความสัมพันธ์Relationship SkillsSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

2.2.2 เชื่อมกันและกัน

แลกเปลี่ยนความคิด ความรู้สึก เกิดมุมมองใหม่ มุมมองต่าง ครูร่วมสนทนาในประเด็นมุมมองที่น่าสนใจ

EF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · รู้จักตนเองSelf-awarenessSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

2.3 ขั้นใช้ (สถานการณ์ซับซ้อนเพื่อฝึกการตัดสินใจเชิงจริยธรรม การนำตนเอง และใช้ได้จริงในชีวิต — อนาคต)

1) ถ้าเด็ก ๆ มาถึงโรงเรียน เด็ก ๆ จะทำอะไรบ้าง เพื่อแสดงถึงความเสียสละ ทั้งแรงกาย แรงใจ เพื่อประโยชน์ต่อส่วนรวม
2) ครูสร้างสถานการณ์ให้เด็ก ๆ ร้อยกำไรข้อมือเพื่อเป็นกำลังใจให้กับผู้เสียสละต่อส่วนรวม

EF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringEF · ริเริ่มลงมือทำInitiatingEF · วางแผนจัดระบบPlanning and OrganizingEF · มุ่งเป้าหมายGoal-Directed PersistenceSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · จัดการตนเองSelf-managementSEL · จัดการความสัมพันธ์Relationship SkillsSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-makingSEL · อยู่ร่วมกับความแตกต่างRespect for Diversity

ขั้นจบ 1–3 นาที · ขอบคุณผู้อื่นหรือสิ่งต่าง ๆ และ Empower กันและกัน

Empower ผ่านการกอด การชื่นชมความตั้งใจ ความพยายาม กล่าวขอบคุณ
ทุกๆการเรียนรู้ ทุกๆความคิด ขอบคุณตนเอง และขอบคุณกันและกัน

EF · มุ่งเป้าหมายGoal-Directed PersistenceSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · จัดการความสัมพันธ์Relationship SkillsSEL · อยู่ร่วมกับความแตกต่างRespect for Diversity

✓

การประเมิน

สิ่งที่ครูควรสังเกตระหว่างกิจกรรม

1. ขั้นเตรียมสภาวะจิต สังเกตการณ์จดจ่อ การรู้ตัว การกำกับตนเอง
2. ขั้นกิจกรรม สังเกตการมีส่วนร่วมในกิจกรรม ทั้ง การรับฟัง การสนทนา การตอบคำถามที่ตรงประเด็น
3. ขั้น Empower สังเกตุการจกจ่อ รู้ตัว การกำกับตนเอง

แผนนี้เป็นอย่างไรสำหรับคุณ

❤️ชอบมาก 👍มีประโยชน์ 🙂น่าใช้ ✏️ให้ข้อเสนอแนะ

⌑

เข้าสู่ระบบก่อนกดปฏิกิริยา เพื่อยืนยันว่าเป็นความคิดเห็นจากสมาชิกจริง

เข้าสู่ระบบ