← กลับคลังแผน

📘 แผนจิตศึกษา: ขยาดขยะ
ระดับชั้น: ป.3 | เวลา: 20 นาที
หมวดหมู่: การอยู่ร่วมกัน
แก่นของเรื่อง: ความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม

🎯 เป้าหมายของแผน
1. ระดับต้น ฝึกสติ  การใคร่ครวญ  เคารพคุณค่าตนเองและคนอื่น เห็นความเกี่ยวเนื่องกันอยู่
2. ระดับกลาง - Leading Self   2.1 มีวิจารณญาณเชิงจริยธรรมในการเลือกกระทำสิ่งถูก ช่วยเหลือคนอื่น สิ่งอื่น (ความกรุณา) การไม่ดูดาย และสามารถให้เหตุผลอย่างสมเหตุสมผล
3. ระดับกลาง - Leading Self   2.2 มีวิจารณญาณในการตัดสินใจ นำตนเองให้สามารถเข้าใจความหลากหลาย และความแตกต่างของแต่ละบุคคล

🌱 คุณลักษณะที่มุ่งบ่มเพาะ
#การทิ้งขยะให้ถูกที่

1️⃣ ขั้นเตรียมสภาวะจิต (ฝึกโหมดรู้ (สติ) จดจ่อเพื่อการใคร่ครวญ)
ครูและนักเรียนนั่งล้อมวง และไหว้ทักทายสวัสดีกันและกันอย่างนอบน้อม
ครูเตรียมความพร้อมด้วยการนำนักเรียนกลับมารับรู้ที่กายให้หลับตารับรู้ลมหายใจเข้าและพาทำ Brain Gym ท่ากอหญ้า สุนัขจิ้งจอก นับเพิ่มทีละ 1 และนับถอยหลัง

2️⃣ ขั้นกิจกรรม (เพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างตัวเองและสรรพสิ่ง 10–15 นาที)
2.1 ขั้นชง
ครูเล่านิทานเรื่อง ขยาดขยะ ตั้งคำถามเพื่อการทบทวน 
"ตัวละครมีใคร เหตุการณ์เป็นอย่างไร"

2.2.1 เชื่อมตนเอง
• คำถามในฐานะคนนอก (ความคิด / ความรู้สึก): นักเรียนคิดหรือรู้สึกอย่างไรตอนที่ชายแก่เก็บขยะทุกวันโดยที่ไม่มีใครบอก
• คำถามเพื่อสลับที่ (ความคิด / ความรู้สึก / ตัวละคร): ถ้านักเรียนเป็นชายแก่ จะรู้สึกอย่างไรที่เก็บขยะเท่าไหร่ก็ไม่เคยหมด
• เชื่อมโยงประสบการณ์ (อดีต): นักเรียนเคยทิ้งขยะไม่ถูกที่บ้างหรือไม่ หรือเคยเห็นคนที่ทิ้งขยะไม่ถูกที่บ้างหรือไม่ เหตุการณ์เป็นอย่างไร
• เชื่อมการวิเคราะห์ (ปัจจุบัน): 1. ขยะในนิทานเริ่มต้นจากที่ไหน เราสามารถจัดการกับจุดเริ่มต้นของขยะด้วยวิธีการใดบ้างจึงจะส่งผลดี ไม่เกิดขยะเกลื่อนกลาด
2. ถ้าทุกคนคิดว่า “ไม่ใช่หน้าที่ของฉัน” จะเกิดอะไรขึ้นบ้าง และจะส่งผลกระทบต่อใครบ้าง

2.2.2 เชื่อมกันและกัน
นักเรียนแลกเปลี่ยนความคิด  ความรู้สึก  เกิดมุมมองใหม่  มุมมองต่าง  ครูร่วมสนทนาในประเด็นมุมมองที่น่าสนใจจากผู้เรียน

2.3 ขั้นใช้ (สถานการณ์ซับซ้อนเพื่อการตัดสินใจเชิงจริยธรรมและการนำตนเอง — อนาคต)
ในฐานะที่นักเรียนเป็นส่วนหนึ่งของธรรมชาติ นักเรียนคิดว่าสิ่งใดจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนในพฤติกรรมและวิถีชีวิตของตัวเองบ้าง ปรับเปลี่ยนอย่างไร เพื่อไม่ให้ตัวเองเป็นส่วนหนึ่งของการทำลายธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รวมทั้งสามารถใช้ชีวิตกับธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมได้อย่างอ่อนน้อม ไม่เบียดเบียนและเกื้อกูลกัน

3️⃣ ขั้นจบ
Empower ครูและนักเรียนนำสู่การขอบคุณ ขอบคุณความคิดเห็นที่พี่ ๆ แลกเปลี่ยนกันในวันนี้ และชื่นชมความตั้งใจของทุกคน

✅ การประเมิน
สังเกตการจดจ่อ การรู้ตัว การกำกับตนเอง สังเกตการมีส่วนร่วมในกิจกรรม ทั้ง การรับฟัง  การสนทนา การตอบคำถาม

📎 สื่อประกอบแผน
• ขยาดขยะ.jpg: https://drive.google.com/file/d/1wboqZUD55U9teLpz5pJROVtC5R_AbFDU/view?usp=drivesdk

ผู้สร้างแผน: นางจินตนา โชติเสน
โรงเรียน: โรงเรียนบ้านวังวน
#จิตศึกษา #พัฒนาปัญญาภายใน

ขยาดขยะ

ป.320 นาที

เป้าหมายของแผน

ระดับต้น ฝึกสติ การใคร่ครวญ เคารพคุณค่าตนเองและคนอื่น เห็นความเกี่ยวเนื่องกันอยู่ระดับกลาง - Leading Self 2.1 มีวิจารณญาณเชิงจริยธรรมในการเลือกกระทำสิ่งถูก ช่วยเหลือคนอื่น สิ่งอื่น (ความกรุณา) การไม่ดูดาย และสามารถให้เหตุผลอย่างสมเหตุสมผลระดับกลาง - Leading Self 2.2 มีวิจารณญาณในการตัดสินใจ นำตนเองให้สามารถเข้าใจความหลากหลาย และความแตกต่างของแต่ละบุคคล

การอยู่ร่วมกัน · ความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม

คุณลักษณะที่มุ่งบ่มเพาะ#การทิ้งขยะให้ถูกที่

ผู้สร้าง: นางจินตนา โชติเสน · วันที่สร้าง: 22/10/2026

▶

สื่อประกอบแผน

1 รายการ · กดเพื่อเปิดดูในหน้านี้1＋

▧

ขยาดขยะ.jpgJPG

ขั้นเตรียมสภาวะจิต ฝึกโหมดรู้ (สติ) จดจ่อเพื่อการใคร่ครวญ

ครูและนักเรียนนั่งล้อมวง และไหว้ทักทายสวัสดีกันและกันอย่างนอบน้อม
ครูเตรียมความพร้อมด้วยการนำนักเรียนกลับมารับรู้ที่กายให้หลับตารับรู้ลมหายใจเข้าและพาทำ Brain Gym ท่ากอหญ้า สุนัขจิ้งจอก นับเพิ่มทีละ 1 และนับถอยหลัง

EF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionEF · ควบคุมอารมณ์Emotional ControlSELF · รู้ตนSelf-awareness / Self-concept / IdentitySELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · จัดการตนเองSelf-management

ขั้นกิจกรรม เพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างตัวเองและสรรพสิ่ง 10 – 15 นาที

2.1 ขั้นชง

ครูเล่านิทานเรื่อง ขยาดขยะ ตั้งคำถามเพื่อการทบทวน
"ตัวละครมีใคร เหตุการณ์เป็นอย่างไร"

EF · จำเพื่อใช้งานWorking MemoryEF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionSELF · รู้ตนSelf-awareness / Self-concept / IdentitySELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · จัดการตนเองSelf-management

2.2 ขั้นเชื่อม

2.2.1 เชื่อมตนเอง

คำถามในฐานะคนนอกความคิด / ความรู้สึก

นักเรียนคิดหรือรู้สึกอย่างไรตอนที่ชายแก่เก็บขยะทุกวันโดยที่ไม่มีใครบอก

EF · ยั้งคิดไตร่ตรองInhibitory ControlEF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilitySELF · รู้ตนSelf-awareness / Self-concept / IdentitySELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · จัดการตนเองSelf-management

คำถามเพื่อสลับที่ความคิด / ความรู้สึก / ตัวละคร

ถ้านักเรียนเป็นชายแก่ จะรู้สึกอย่างไรที่เก็บขยะเท่าไหร่ก็ไม่เคยหมด

EF · ยั้งคิดไตร่ตรองInhibitory ControlEF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilitySELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSEL · จัดการตนเองSelf-management

เชื่อมโยงประสบการณ์อดีต

นักเรียนเคยทิ้งขยะไม่ถูกที่บ้างหรือไม่ หรือเคยเห็นคนที่ทิ้งขยะไม่ถูกที่บ้างหรือไม่ เหตุการณ์เป็นอย่างไร

EF · ยั้งคิดไตร่ตรองInhibitory ControlEF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · จัดการตนเองSelf-management

เชื่อมการวิเคราะห์ปัจจุบัน

1. ขยะในนิทานเริ่มต้นจากที่ไหน เราสามารถจัดการกับจุดเริ่มต้นของขยะด้วยวิธีการใดบ้างจึงจะส่งผลดี ไม่เกิดขยะเกลื่อนกลาด
2. ถ้าทุกคนคิดว่า “ไม่ใช่หน้าที่ของฉัน” จะเกิดอะไรขึ้นบ้าง และจะส่งผลกระทบต่อใครบ้าง

EF · ยั้งคิดไตร่ตรองInhibitory ControlEF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSEL · จัดการตนเองSelf-managementSEL · เข้าใจสังคมSocial Awareness

2.2.2 เชื่อมกันและกัน

นักเรียนแลกเปลี่ยนความคิด ความรู้สึก เกิดมุมมองใหม่ มุมมองต่าง ครูร่วมสนทนาในประเด็นมุมมองที่น่าสนใจจากผู้เรียน

EF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionSELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · จัดการความสัมพันธ์Relationship Skills

2.3 ขั้นใช้ (สถานการณ์ซับซ้อนเพื่อฝึกการตัดสินใจเชิงจริยธรรม การนำตนเอง และใช้ได้จริงในชีวิต — อนาคต)

ในฐานะที่นักเรียนเป็นส่วนหนึ่งของธรรมชาติ นักเรียนคิดว่าสิ่งใดจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนในพฤติกรรมและวิถีชีวิตของตัวเองบ้าง ปรับเปลี่ยนอย่างไร เพื่อไม่ให้ตัวเองเป็นส่วนหนึ่งของการทำลายธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม รวมทั้งสามารถใช้ชีวิตกับธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมได้อย่างอ่อนน้อม ไม่เบียดเบียนและเกื้อกูลกัน

EF · ริเริ่มลงมือทำInitiatingEF · วางแผนจัดระบบPlanning and OrganizingEF · มุ่งเป้าหมายGoal-Directed PersistenceSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · เข้าใจสังคมSocial AwarenessSEL · จัดการความสัมพันธ์Relationship SkillsSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

ขั้นจบ 1–3 นาที · ขอบคุณผู้อื่นหรือสิ่งต่าง ๆ และ Empower กันและกัน

Empower ครูและนักเรียนนำสู่การขอบคุณ ขอบคุณความคิดเห็นที่พี่ ๆ แลกเปลี่ยนกันในวันนี้ และชื่นชมความตั้งใจของทุกคน

EF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · จัดการความสัมพันธ์Relationship SkillsSEL · อยู่ร่วมกับความแตกต่างRespect for Diversity

✓

การประเมิน

สิ่งที่ครูควรสังเกตระหว่างกิจกรรม

สังเกตการจดจ่อ การรู้ตัว การกำกับตนเอง สังเกตการมีส่วนร่วมในกิจกรรม ทั้ง การรับฟัง การสนทนา การตอบคำถาม

แผนนี้เป็นอย่างไรสำหรับคุณ

❤️ชอบมาก 👍มีประโยชน์ 🙂น่าใช้ ✏️ให้ข้อเสนอแนะ

⌑

เข้าสู่ระบบก่อนกดปฏิกิริยา เพื่อยืนยันว่าเป็นความคิดเห็นจากสมาชิกจริง

เข้าสู่ระบบ

ประวัติแก้ไขล่าสุด 3 ครั้ง22/10/2026 15:55 · นางจินตนา โชติเสน · แก้ไขแผน