← กลับคลังแผน

📘 แผนจิตศึกษา: อึ่งอ่างและวัว
ระดับชั้น: อ.3 | เวลา: 20 นาที
หมวดหมู่: การตัดสินใจเชิงจริยธรรม
แก่นของเรื่อง: ไม่โอ้อวดหรือเปรียบเทียบตนเองกับผู้อื่น

🎯 เป้าหมายของแผน
1. ระดับต้น ฝึกสติ  การใคร่ครวญ  เคารพคุณค่าตนเองและคนอื่น เห็นความเกี่ยวเนื่องกันอยู่
2. ระดับกลาง - Leading Self   2.1 มีวิจารณญาณเชิงจริยธรรมในการเลือกกระทำสิ่งถูก ช่วยเหลือคนอื่น สิ่งอื่น (ความกรุณา) การไม่ดูดาย และสามารถให้เหตุผลอย่างสมเหตุสมผล

🌱 คุณลักษณะที่มุ่งบ่มเพาะ
#การรู้จักประมาณตน

1️⃣ ขั้นเตรียมสภาวะจิต (ฝึกโหมดรู้ (สติ) จดจ่อเพื่อการใคร่ครวญ)
ครูและเด็ก ๆ นั่งล้อมวงกล่าวทักทายสวัสดีกันและกัน เด็ก ๆ นอนเป็นปลาดาว (Body Scan) ครูพูด Scan ให้เด็ก ๆ รับรู้กายตั้งแต่หัวจรดเท้า ครูอ่านนิทาน "อึ่งอ่างกับแม่วัว" เมื่ออ่านจบแล้ว เด็ก ๆ ลุกขึ้นนั่ง ครูนำเด็ก ๆ ทำ Brain Gym (แบบสลับช้าง)ทำกระต่ายกับกอหญ้า โดยนับเลขจาก 1 ถึง 10

2️⃣ ขั้นกิจกรรม (เพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างตัวเองและสรรพสิ่ง 10–15 นาที)
2.1 ขั้นชง
ครูอ่านนิทาน  อึ่งอ่างกับแม่วัว  ช่วงที่ Scan และตั้งคำถาม (เพื่อทบทวนการรับข้อมูล)
      1) มีตัวละครอะไรบ้าง
      2) เกิดเหตุการณ์อะไรขึ้นบ้าง

2.2.1 เชื่อมตนเอง
• คำถามในฐานะคนนอก (ความคิด / ความรู้สึก): เด็ก ๆ คิดและรู้สึกอย่างไรตอนที่แม่วัวเผลอเหยียบลูกอึ่งอ่าง
• คำถามเพื่อสลับที่ (ความคิด / ความรู้สึก / ตัวละคร): 1) ถ้าเด็ก ๆ เป็นแม่อึ่งอ่างรู้สึกหรือคิดอย่างไรที่ลูกของตนเองถูกเหยียบ
2) ถ้าเเด็ก ๆ เป็นแม่วัวรู้สึกหรือคิดอย่างไรถ้ารู้ว่าตนเองเผลอไปเหยียบลูกอึ่งอ่าง
• เชื่อมโยงประสบการณ์ (อดีต): เด็ก ๆ เคยทำให้คนอื่นเดือดร้อนหรือไม่ อาจจะตั้งใจหรือไม่ตั้งใจ อย่างไร
• เชื่อมการวิเคราะห์ (ปัจจุบัน): ถ้าเด็ก ๆ ไม่สามารถบอกได้ว่ากิจกรรมที่ทำนี้เกินความสามารถของตนเองหรือไม่ จะส่งผลอย่างไรต่อคนๆ นั้น

2.2.2 เชื่อมกันและกัน
แลกเปลี่ยนความคิด  ความรู้สึก  เกิดมุมมองใหม่  มุมมองต่าง  ครูร่วมสนทนาในประเด็นมุมมองที่น่าสนใจ

2.3 ขั้นใช้ (สถานการณ์ซับซ้อนเพื่อการตัดสินใจเชิงจริยธรรมและการนำตนเอง — อนาคต)
1) ถ้าเด็ก ๆ ต้องทำ ทำงาน อะไรสักอย่างที่เราไม่สามารถทำคนเดียวได้เด็ก ๆ จะทำอย่างไร เพื่อให้ภารกิจนั้นสำเร็จตามที่ได้รับมอบหมาย
      2) ครูสร้างสถานการณ์ แจกบล็อกไม้ให้นักเรียนคนละ 1ชิ้น แล้วให้นำมาต่อเพื่อสร้างบ้านให้กับแม่วัว

3️⃣ ขั้นจบ
Empower ผ่านการกอด การชื่นชมความตั้งใจ ความพยายาม กล่าวขอบคุณทุก ๆ การเรียนรู้ ทุก ๆ ความคิด ขอบคุณตนเอง และขอบคุณกันและกัน

✅ การประเมิน
1. ขั้นเตรียมสภาวะจิต สังเกตการณ์จดจ่อ การรู้ตัว การกำกับตนเอง
2. ขั้นกิจกรรม สังเกตการมีส่วนร่วมในกิจกรรม ทั้ง การรับฟัง  การสนทนา การตอบคำถามที่ตรงประเด็น
3. ขั้น Empower สังเกตุการจกจ่อ รู้ตัว การกำกับตนเอง

📎 สื่อประกอบแผน
• นิทาน เรื่อง อึ่งอ่างและวัว.pdf: https://drive.google.com/file/d/1eaRTbfHhTjOHeGZTbJKISBKNMdkwHwGy/view?usp=drivesdk

ผู้สร้างแผน: ศิริธร ศรีหาวัตร
โรงเรียน: โรงเรียนบ้านวังวน
#จิตศึกษา #พัฒนาปัญญาภายใน

อึ่งอ่างและวัว

อ.320 นาที

เป้าหมายของแผน

ระดับต้น ฝึกสติ การใคร่ครวญ เคารพคุณค่าตนเองและคนอื่น เห็นความเกี่ยวเนื่องกันอยู่ระดับกลาง - Leading Self 2.1 มีวิจารณญาณเชิงจริยธรรมในการเลือกกระทำสิ่งถูก ช่วยเหลือคนอื่น สิ่งอื่น (ความกรุณา) การไม่ดูดาย และสามารถให้เหตุผลอย่างสมเหตุสมผล

การตัดสินใจเชิงจริยธรรม · ไม่โอ้อวดหรือเปรียบเทียบตนเองกับผู้อื่น

คุณลักษณะที่มุ่งบ่มเพาะ#การรู้จักประมาณตน

ผู้สร้าง: ศิริธร ศรีหาวัตร · วันที่สร้าง: 13/10/2026

▶

สื่อประกอบแผน

1 รายการ · กดเพื่อเปิดดูในหน้านี้1＋

PDF

นิทาน เรื่อง อึ่งอ่างและวัว.pdfPDF

กำลังโหลดเอกสาร…

ขั้นเตรียมสภาวะจิต ฝึกโหมดรู้ (สติ) จดจ่อเพื่อการใคร่ครวญ

ครูและเด็ก ๆ นั่งล้อมวงกล่าวทักทายสวัสดีกันและกัน เด็ก ๆ นอนเป็นปลาดาว (Body Scan) ครูพูด Scan ให้เด็ก ๆ รับรู้กายตั้งแต่หัวจรดเท้า ครูอ่านนิทาน "อึ่งอ่างกับแม่วัว" เมื่ออ่านจบแล้ว เด็ก ๆ ลุกขึ้นนั่ง ครูนำเด็ก ๆ ทำ Brain Gym (แบบสลับช้าง)ทำกระต่ายกับกอหญ้า โดยนับเลขจาก 1 ถึง 10

EF · จำเพื่อใช้งานWorking MemoryEF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionSELF · รู้ตนSelf-awareness / Self-concept / IdentitySELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · รู้จักตนเองSelf-awarenessSEL · จัดการตนเองSelf-management

ขั้นกิจกรรม เพื่อให้เห็นความสัมพันธ์ระหว่างตัวเองและสรรพสิ่ง 10 – 15 นาที

2.1 ขั้นชง

ครูอ่านนิทาน อึ่งอ่างกับแม่วัว ช่วงที่ Scan และตั้งคำถาม (เพื่อทบทวนการรับข้อมูล)
1) มีตัวละครอะไรบ้าง
2) เกิดเหตุการณ์อะไรขึ้นบ้าง

EF · จำเพื่อใช้งานWorking MemoryEF · ยั้งคิดไตร่ตรองInhibitory ControlEF · ใส่ใจจดจ่อFocus / AttentionSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySELF · กำกับตนSelf-control / Self-regulation / Self-disciplineSEL · จัดการตนเองSelf-managementSEL · จัดการความสัมพันธ์Relationship Skills

2.2 ขั้นเชื่อม

2.2.1 เชื่อมตนเอง

คำถามในฐานะคนนอกความคิด / ความรู้สึก

เด็ก ๆ คิดและรู้สึกอย่างไรตอนที่แม่วัวเผลอเหยียบลูกอึ่งอ่าง

EF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySEL · จัดการตนเองSelf-managementSEL · เข้าใจสังคมSocial Awareness

คำถามเพื่อสลับที่ความคิด / ความรู้สึก / ตัวละคร

1) ถ้าเด็ก ๆ เป็นแม่อึ่งอ่างรู้สึกหรือคิดอย่างไรที่ลูกของตนเองถูกเหยียบ
2) ถ้าเเด็ก ๆ เป็นแม่วัวรู้สึกหรือคิดอย่างไรถ้ารู้ว่าตนเองเผลอไปเหยียบลูกอึ่งอ่าง

EF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · เข้าใจสังคมSocial AwarenessSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

เชื่อมโยงประสบการณ์อดีต

เด็ก ๆ เคยทำให้คนอื่นเดือดร้อนหรือไม่ อาจจะตั้งใจหรือไม่ตั้งใจ อย่างไร

EF · ควบคุมอารมณ์Emotional ControlEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSEL · จัดการตนเองSelf-managementSEL · เข้าใจสังคมSocial Awareness

เชื่อมการวิเคราะห์ปัจจุบัน

ถ้าเด็ก ๆ ไม่สามารถบอกได้ว่ากิจกรรมที่ทำนี้เกินความสามารถของตนเองหรือไม่ จะส่งผลอย่างไรต่อคนๆ นั้น

EF · ยืดหยุ่นความคิดCognitive FlexibilityEF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · รู้จักตนเองSelf-awarenessSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

2.2.2 เชื่อมกันและกัน

แลกเปลี่ยนความคิด ความรู้สึก เกิดมุมมองใหม่ มุมมองต่าง ครูร่วมสนทนาในประเด็นมุมมองที่น่าสนใจ

EF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · รู้จักตนเองSelf-awarenessSEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-making

2.3 ขั้นใช้ (สถานการณ์ซับซ้อนเพื่อฝึกการตัดสินใจเชิงจริยธรรม การนำตนเอง และใช้ได้จริงในชีวิต — อนาคต)

1) ถ้าเด็ก ๆ ต้องทำ ทำงาน อะไรสักอย่างที่เราไม่สามารถทำคนเดียวได้เด็ก ๆ จะทำอย่างไร เพื่อให้ภารกิจนั้นสำเร็จตามที่ได้รับมอบหมาย
2) ครูสร้างสถานการณ์ แจกบล็อกไม้ให้นักเรียนคนละ 1ชิ้น แล้วให้นำมาต่อเพื่อสร้างบ้านให้กับแม่วัว

EF · ประเมินตนเองSelf-MonitoringEF · ริเริ่มลงมือทำInitiatingEF · วางแผนจัดระบบPlanning and OrganizingEF · มุ่งเป้าหมายGoal-Directed PersistenceSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · เชื่อมั่นว่าทำได้Self-confidence / Self-efficacySELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · ตัดสินใจอย่างรับผิดชอบResponsible Decision-makingSEL · อยู่ร่วมกับความแตกต่างRespect for Diversity

ขั้นจบ 1–3 นาที · ขอบคุณผู้อื่นหรือสิ่งต่าง ๆ และ Empower กันและกัน

Empower ผ่านการกอด การชื่นชมความตั้งใจ ความพยายาม กล่าวขอบคุณทุก ๆ การเรียนรู้ ทุก ๆ ความคิด ขอบคุณตนเอง และขอบคุณกันและกัน

EF · มุ่งเป้าหมายGoal-Directed PersistenceSELF · เห็นคุณค่าตนSelf-esteem / Self-worthSELF · พาตนเติบโตSelf-direction / Self-motivation / Self-reflection / Self-responsibilitySEL · อยู่ร่วมกับความแตกต่างRespect for Diversity

✓

การประเมิน

สิ่งที่ครูควรสังเกตระหว่างกิจกรรม

1. ขั้นเตรียมสภาวะจิต สังเกตการณ์จดจ่อ การรู้ตัว การกำกับตนเอง
2. ขั้นกิจกรรม สังเกตการมีส่วนร่วมในกิจกรรม ทั้ง การรับฟัง การสนทนา การตอบคำถามที่ตรงประเด็น
3. ขั้น Empower สังเกตุการจกจ่อ รู้ตัว การกำกับตนเอง

แผนนี้เป็นอย่างไรสำหรับคุณ

❤️ชอบมาก 👍มีประโยชน์ 🙂น่าใช้ ✏️ให้ข้อเสนอแนะ

⌑

เข้าสู่ระบบก่อนกดปฏิกิริยา เพื่อยืนยันว่าเป็นความคิดเห็นจากสมาชิกจริง

เข้าสู่ระบบ